Patent ve Faydalı Model Arasındaki Farklar

Bir buluşu koruma altına alırken karşınıza iki seçenek çıkar: patent ve faydalı model. İkisi de buluşları korur; ancak koşulları ve uygunlukları farklıdır. Bu yazıda aradaki temel farkı ve hangi durumda hangisinin tercih edilebileceğini açıklıyoruz.

Patent nedir?

6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu'nda doğrudan bir tanım bulunmasa da, Kanun'un 82. maddesindeki koşullar dikkate alındığında patent; yeni, sanayiye uygulanabilir ve buluş basamağı içeren, teknolojinin her alanındaki buluşlara ilişkin sınai mülkiyet hakkını ifade eder.

Faydalı model nedir?

Faydalı modelin de Kanun'da doğrudan tanımı yoktur; ancak 142. maddedeki koşullara göre faydalı model; yeni ve sanayiye uygulanabilir, teknolojinin her alanındaki buluşlara ilişkin sınai mülkiyet hakkını ifade eder.

Temel fark: buluş basamağı

Patent ile faydalı model arasındaki temel fark, "buluş basamağı" koşuludur. Patent için buluşun, ilgili alandaki uzmanın kolayca düşünemeyeceği bir yenilik (buluş basamağı) içermesi gerekirken; faydalı model bu koşulu aramaz. Faydalı model için buluşun yeni ve sanayiye uygulanabilir olması yeterlidir.

Hangisi sizin için uygun?

• Teknik açıdan yüksek yenilik içeren buluşlar için patent, daha güçlü ve uzun bir koruma sağlar.
• Mevcut bir ürünü iyileştiren, daha basit teknik çözümler için faydalı model; daha hızlı ve pratik bir koruma yolu olabilir.
• Karar verirken buluşun niteliği, koruma süresi beklentisi ve ticari hedefler birlikte değerlendirilmelidir.

Patent/faydalı model tescili

Patent ya da faydalı model tescili, Kanun'un sağladığı korumadan yararlanmak için buluşun Türk Patent ve Marka Kurumu (TÜRKPATENT) nezdinde tutulan sicile kaydedilmesidir. Başvuru ve takip süreçleri teknik ve hukuki açıdan dikkat gerektirir; bu nedenle bir vekille yürütülmesi önerilir.

Hukukçu vekil desteği

Yıldırım Patent olarak patent ve faydalı model süreçlerini, hukukçu marka–patent vekilleriyle yürütüyoruz. Başvurudan tescile, olası hükümsüzlük ve tecavüz uyuşmazlıklarına kadar tüm aşamalarda tek elden destek sunuyoruz.

Sıkça Sorulan Sorular

Patent ile faydalı model arasındaki temel fark nedir?

Temel fark buluş basamağı şartıdır. Patent verilebilmesi için buluşun yeni, sanayiye uygulanabilir olması ve ayrıca buluş basamağı içermesi gerekir; faydalı modelde ise buluş basamağı aranmaz, buluşun yeni ve sanayiye uygulanabilir olması yeterlidir. Bu ayrım 6769 sayılı SMK m.82 ve m.142 hükümlerinden çıkar ve iki koruma türünün elde edilme zorluğunu belirler.

Buluş basamağı ne demektir?

Buluş basamağı, buluşun ilgili teknik alandaki uzman tarafından tekniğin bilinen durumundan kolayca çıkarılamayacak nitelikte olmasıdır. Yani yalnızca yeni olmak yetmez; buluşun aşikâr olmayan bir adım içermesi gerekir. Bu ölçüt patent başvurularında aranır; faydalı model başvurularında aranmadığı için mevcut ürünlerdeki daha basit teknik iyileştirmeler de korunabilir.

Hangi buluş için faydalı model daha uygundur?

Mevcut bir ürünü iyileştiren, görece basit teknik çözümler için faydalı model uygundur. Buluş basamağı incelenmediğinden koruma daha hızlı ve pratik biçimde elde edilebilir. Buna karşılık teknik düzeyi yüksek ve uzun ömürlü koruma beklenen buluşlarda patent tercih edilir; karar, buluşun niteliği ve ticari hedefler birlikte değerlendirilerek verilmelidir.