Açık kaynak lisansları, yazılımın kaynak koduyla birlikte ve belirli koşullarla kullanılmasına, değiştirilmesine ve dağıtılmasına izin veren, telif hakkına dayanan sözleşmelerdir.
- Açık kaynak, telifsiz değil; koşullu izinli yazılımdır.
- Her lisansın kendine özgü yükümlülükleri vardır.
- Koşullara uymamak telif ihlali doğurabilir.
Açık Kaynak Ne Demek Değildir?
Açık kaynak yazılım, kaynak kodu erişilebilir olan yazılımdır; ancak bu, telif hakkından yoksun veya tümüyle serbest olduğu anlamına gelmez. Yazılım yine bir eserdir ve kullanımı, hak sahibinin belirlediği lisans koşullarına tabidir. Bu koşullara uyulduğu sürece yazılım yasal olarak kullanılabilir.
Lisans Türleri ve Farkları
Açık kaynak lisansları, yükümlülüklerinin ağırlığına göre farklılaşır. Bazı lisanslar yalnızca kaynak ve telif bildiriminin korunmasını isterken, bazıları türev çalışmaların da aynı koşullarla paylaşılmasını zorunlu kılar. Bu farklar, yazılımın ticari kullanımında belirleyici olur.
İşletmeler İçin Riskler
Bir ürüne entegre edilen açık kaynak bileşenin lisans koşulları gözden kaçırılırsa, işletme farkında olmadan kendi kodunu paylaşma yükümlülüğü altına girebilir ya da telif ihlaliyle karşılaşabilir. Bu nedenle kullanılan bileşenlerin ve lisanslarının envanterinin tutulması önemlidir.
Uyum İçin Ne Yapılmalı?
Yazılım geliştiren işletmelerin, kullandıkları açık kaynak bileşenleri ve bunların lisans koşullarını sistematik biçimde takip etmesi gerekir. Lisans uyumunun hukuki açıdan değerlendirilmesi, ileride doğabilecek telif uyuşmazlıklarının önüne geçer.
Bilgisayar programları, 5846 sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu kapsamında eser olarak korunur. Açık kaynak lisansları da bu telif koruması üzerine kurulan ve kullanım koşullarını belirleyen sözleşmelerdir; koşullara aykırılık telif hakkı ihlali sonucunu doğurabilir.
5846 sayılı FSEK — mevzuat.gov.trSıkça Sorulan Sorular
Açık kaynak yazılım telifsiz mi demektir?
Hayır; açık kaynak, kaynak kodu erişilebilir olan ancak yine telif korumasına tabi yazılımdır. Kullanım, hak sahibinin belirlediği lisans koşullarına bağlıdır ve bu koşullara uyulduğu sürece hukuka uygundur. Açık kaynak, serbest değil koşullu izinli yazılım anlamına gelir.
Açık kaynak lisansları birbirinden nasıl ayrılır?
Lisanslar yükümlülüklerinin ağırlığına göre ayrışır. Bir kısmı yalnız kaynak ve telif bildiriminin korunmasını isterken, bir kısmı türev çalışmanın da aynı koşullarla paylaşılmasını zorunlu kılar. Bu fark yazılımın ticari kullanımında belirleyici olur; bu nedenle bileşen seçilirken lisans metni baştan okunmalıdır.
Açık kaynak lisansına uyulmazsa ne olur?
Lisans koşullarına aykırı kullanım telif hakkı ihlali sonucunu doğurabilir. Bir üründe kullanılan bileşenin koşulu gözden kaçarsa işletme, farkında olmadan kendi kodunu paylaşma yükümlülüğü altına girebilir. Bu riski önlemek için kullanılan bileşenlerin ve lisanslarının envanteri düzenli tutulmalıdır.
Yazılım Lisans Uyumunuzu Güvence Altına Alın
Açık kaynak bileşenleri ve lisans koşullarının değerlendirilmesinde uzman desteğimizden yararlanın.
Bizimle iletişime geçin