Telif hakları sınırsız değildir; eser sahibinin yaşamı boyunca ve ölümünden sonra belirli bir süre korunur, bu sürenin sonunda eser kamuya mal olur.
- Koruma, eser sahibinin yaşamı boyunca sürer.
- Ölümden sonra da belirli süre devam eder.
- Süre sonunda eser serbestçe kullanılabilir.
Koruma Neden Süreyle Sınırlı?
Telif hakkı, eser sahibine emeğinin karşılığını alma imkânı verirken; toplumun da kültürel mirastan yararlanmasını gözetir. Bu dengeyi sağlamak için koruma belirli bir süreyle sınırlandırılmıştır. Süre sonunda eser, herkesin serbestçe kullanabileceği biçimde kamuya mal olur.
Sürenin İşleyişi
Koruma, eser sahibinin yaşamı boyunca devam eder ve ölümünden sonra da kanunda belirlenen süre kadar sürer. Birden çok sahibi olan eserlerde sürenin başlangıcı, son kalan sahibin durumuna göre belirlenebilir.
Kamuya Mal Olma
Koruma süresinin sona ermesiyle eser kamuya mal olur ve izin alınmaksızın kullanılabilir hale gelir. Ancak eser sahibinin kişisel nitelikteki bazı manevi menfaatleri, bu durumdan farklı biçimde değerlendirilebilir.
Pratik Önemi
Bir eseri kullanmadan önce koruma süresinin dolup dolmadığını değerlendirmek, telif ihlali riskini önler. Özellikle ticari kullanımlarda, eserin hukuki durumunun doğru tespiti büyük önem taşır.
Eserlerde koruma süresi, eser sahibinin yaşamı boyunca ve ölümünden sonra devam eden süre ile sürenin sona ermesiyle eserin kamuya mal olması 5846 sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu'nun koruma süresine ilişkin hükümlerinde düzenlenmiştir.
5846 sayılı FSEK — mevzuat.gov.trSıkça Sorulan Sorular
Telif hakkı kaç yıl korunur?
Koruma, eser sahibinin yaşamı boyunca ve ölümünden itibaren yetmiş yıl daha devam eder. Birden fazla sahibi bulunan eserlerde süre, en son ölen sahibin ölümünden itibaren işlemeye başlar. Sahibi belli olmayan ya da ilk kez ölümden sonra yayımlanan eserlerde ise sürenin başlangıcı için kanunda ayrı ölçütler öngörülmüştür.
Telifte koruma süresi ne zaman işlemeye başlar?
Süre, eser sahibinin öldüğü yılı izleyen yılın ilk gününden itibaren hesaplanır. Tüzel kişilerin hak sahibi sayıldığı hâllerde ve sahibi belirsiz eserlerde başlangıç, eserin alenileştiği veya yayımlandığı tarihe bağlanır. Manevi hakların kullanımı bakımından ise mirasçılara ve kanunda gösterilen kişilere ayrıca yetki tanınmıştır.
Koruma süresi biten eser serbestçe kullanılabilir mi?
Süre dolduğunda eser kamuya mal olur ve izin alınmadan çoğaltılıp yayılabilir. Buna karşılık eser sahibinin adının belirtilmesi ve eserin bütünlüğünün korunmasına ilişkin beklentiler tümüyle ortadan kalkmaz. Ayrıca eski bir eserin yeni çevirisi, düzenlemesi veya edisyonu bağımsız olarak korunabileceğinden kullanılan sürümün hukuki durumu ayrıca incelenmelidir.
Eserin Hukuki Durumunu Doğru Belirleyin
Koruma süresi ve eser kullanımına ilişkin değerlendirmelerde uzman desteğimizden yararlanın.
Bizimle iletişime geçin